ඕනෑම අභියෝගාත්මක භූමිකාවක් තමන්ගේ කරගනිමින් විශිෂ්ට රංගනයක නියැළෙන උමා අසේනි බොහෝදුරට අපට හමුවන්නේ පුංචි තිරය ඔස්සේය. පසුගියදා අතිවිශාල ප්‍රේක්ෂකාගාරයක් නිර්මාණය කළ ‘දොරකඩ දෙවොල ටෙලි නිර්මාණයේ නාමලී ඇයගේ විශිෂ්ටතම රංගනයක් ලෙස විචාරක අවධානයට යොමුවිය. මේ දිනවල ස්වාධීන රූපවාහිනියේ විකාශය වන ‘ඉර්තු‘ ටෙලි නිර්මාණයේ තාරු ද ඊට නොදෙවැනි භූමිකාවකි. සමාජයේ අනිවාර්ය අවධානයට යොමුවිය යුතු සංකල්පයක් ඔස්සේ ලියවෙන ඉර්තු තිරපිටපත සහ අධ්‍යක්ෂණය ලක්ෂාන් වත්තුහේවාගේය. එහි තාරුගේ භූමිකාවට පණ පොවමින් මේ දිනවල ප්‍රේක්ෂක ඔබේ වැඩිම අවධානය දිනා සිටින උමා අසේනි අප හා කතාබහට එක්වූවාය.
‘ඉර්තු’ ටෙලි නිර්මාණයේ තාරු කියන්නේ උමාගේ රංගන දිවියේ තවත් අභියෝගාත්මකම අත්දැකීමක්. කොහොමද ඒ අවස්ථාව ලැබෙන්නේ?
ඉර්තු කියන්නේ සමාජයේ කතාබහට ලක්විය යුතු නමුත් තවමත් පැහැදිලි කතාබහක් නිර්මාණය නොවුණු මාතෘකාවක් ගැන කතාබහට ලක්වන ටෙලි නිර්මාණයක්. කතා සංකල්පය වගේම නිෂ්පාදනය ලක්ෂිකා පෙරේරාගේ. තිරපිටපත සහ අධ්‍යක්ෂණය ලක්ෂාන් වත්තුහේවා. මෙය ඔහුගේ පළමුවැනි ටෙලි අධ්‍යක්ෂණය. මං ටෙලි නාට්‍ය ක්ෂේත්‍රයට පිවිසෙන්නෙත් ඔහු විසින් රචිත ‘අවි කඳුළු‘ කියන ටෙලි නිර්මාණයෙන්. අපි දෙන්නගේ හඳුනාගැනීම සිදුවෙන්නේ කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයේ ඉගෙනගන්න කාලේ ඉඳන්. අපි අතර තිබුණු ඒ සහෝදරත්වය වගේම ඉර්තු කොටස් පනහට අඩු ටෙලි නිර්මාණයක් වීමත් මං මේකට සම්බන්ධ වෙන්න හේතුවක් වුණා. ඊටත් වඩා ප්‍රබලම හේතුව වුණේ මේ නිර්මාණය හරහා කතාබහට ලක්වන මාතෘකාව. පිටපත කියෙව්වට පස්සේ මේ චරිතය හරහා මට සෑහෙන දෙයක් කරන්න තියෙනවා කියන එකත් තේරුණා.
ඉර්තු හරහා සමාජගත කෙරෙන්නේ සමාජයේ කතාබහට ලක්විය යුතුම මාතෘකාවක් නේද?
ඇත්තම කතාව ඒක තමයි. මේ තත්ත්වය සම්බන්ධයෙන් තවමත් සමාජයේ ලොකු කතාබහක් හැදිලා නැහැ. සාමාන්‍යයෙන් අපේ සමාජයේ අදහසක් තියෙනවා අම්මලාට හැමදේම දරාගන්න පුළුවන් වෙන්න ඕන කියලා. දරුවෙක් හදන්න පුළුවන් නම් දරුවා ලැබෙද්දී දැනෙන වේදනාව දරාගන්න පුළුවන් නම් අනෙක්වා මොනවද කියන තැන තමයි අද සමාජය ඉන්නේ. ශාරීරිකව ඒ තත්ත්වය ඇති වුණාට පස්සේ තමයි මේක මානසිකව බලපාන්නේ. මේක විද්‍යාත්මක පදනමක් මූලික කරගත්ත දෙයක් මිසක් ගැහැනුන් ඔළුවෙන් මවාගත් මනස්ගාතයක් නෙවෙයි කියන පණිවුඩය මේ හරහා සමාජගත කරන්න ලැබීමම තමයි මං මේක තෝරගන්න ප්‍රබලම හේතුව.
ඉර්තු හරහා මේ දිනවල ඔබට වෙනමම ප්‍රේක්ෂකාගාරයක් නිර්මාණය වෙලා තියෙනවා. කොහොමද ලැබෙන ප්‍රතිචාර?
‘ඉර්තු’ විකාශය වෙලා තවම සති දෙකයි. සති අන්තයේ විකාශය වන ටෙලි නිර්මාණයක්. මේ වෙද්දි පුදුමාකාර විදිහට ප්‍රතිචාර ලැබිලා තියෙනවා. ඒවා දකිද්දි මේක එයාලගෙ සැබෑ ජීවිතේ අත්දැකීමක් කියලා තේරෙනවා. සමහර ස්වාමිපුරුෂයන් හැසිරෙන විදිහ ගැන කියලා තියෙන කමෙන්ට් බලන්නත් බැරි තරම් වේදනාකාරීයි. ඒවා බලද්දි මගේ ඇඟත් හිරිවැටෙනවා. ඒ නිසා මේ කතාව සමහරුන්ට බලන්නත් අමාරු ඇති. දරුවා ලැබෙන්න හිටිය කාලය මේ වෙද්දි තත්ත්වය කියලා ඔවුන්ගේ මුළු ජීවිත කතාවම මට කියලා එවලා තියෙනවා. සමහරු ඒ තත්ත්වය කළමනාකරණය කරගත්ත විදිහ, තවත් සමහරු තව තවත් අවුලට පත්වෙච්ච විදිහ කියල තියෙනවා. පවුලේ කවුරුත් නැතුව පවුල් සෞඛ්‍ය සේවිකාව නිසා මේ තත්ත්වයෙන් ගොඩ ආපු අයත් ඉන්නවා. මේ තත්ත්වයට මුහුණදීපු අයට ඒක ආවර්ජනය වෙද්දි බලන් ඉන්න අමාරු වෙන්න පුළුවන්. ඔවුන් නැතත් ඔවුන්ගේ වටේ ඉන්න අයවත් මෙය බැලිය යුතුම නිර්මාණයක් විදිහටයි මම දකින්නේ.
තාරුගේ චරිතය ගොඩනැඟීමේදී ගොඩක් අභියෝගාත්මක අවස්ථාවලට මුහුණ දෙන්න සිදුවෙන්න ඇති?
තාරුගේ චරිතයට මට ආරාධනා කළ ලක්ෂාන් අයියාට වගේම ඉර්තු කණ්ඩායමටම මම ගොඩක් ස්තුතිවන්ත වෙනවා. මට පෝස්ට්පාටම් ඩිප්‍රෙෂන් හෝ පොස්ට්පාටම් සයිකෝසිස් කියන එක ගැන අත්දැකීමක් නැහැ. ඩිප්‍රෙෂන් තත්ත්වයේ ඉන්න කෙනකුගේ ලක්ෂණම තිබුණට මේක ඊට එහා ගිය තත්ත්වයක්. තාරුව සාර්ථක කරගන්න නිරෝෂා තලගල, උදයන්ති කුලතුංග, නිෂ්පාදිකා ලක්ෂිකා පෙරේරා සහ ලක්ෂාන් අයියාගේ බිරිය ලක්ෂි ජයවර්ධන ලොකු සහායක් දුන්නා. දරුවා ලැබෙන්න ඉන්න කාලෙ වගේම සීසර් කරලා දරුවා ගත්තට පස්සේ හැසිරෙන, ඉඳගන්න විදිහේ පුංචි පුංචි ඩීටේල් මං ඉගෙන ගත්තේ ඔවුන්ගෙන්. පෝස්ට්පාටම් සයිකෝසිස් කියන තත්ත්වයට එද්දී ඔවුන් හිතන පතන විදිහ මං අහගත්තේ ඔවුන්ගෙන්. අම්මා කෙනෙක් වුණු සියයට අනූනවයයි දශම නවයක්ම වගේ අඩු වැඩි වශයෙන් මේ තත්ත්වයට මුහුණදීලා තියෙනවා. මේ තත්ත්වයට පත්වෙලා තිබුණු අම්මලා වගේම එහෙම වෙලත් එහෙම වුණේ නෑ වගේ හිතපු අම්මලාත් ඉන්නවා. ඒ වගේම අම්මා කෙනෙක් වීම කියන එක දරාගෙන ඒකට අනුවර්තනය වුණු අම්මලාත් ඉන්නවා. අපි එක එක්කෙනා ඔය මාතෘකාව තේරුම් ගන්නේ එක එක විදිහට. මේක සයිකොලොජි සහ බයෝසයන්ස් කියන දෙකේ එකතුවක් කියන එකත් සමාජගත විය යුතුයි වගේම එය සමාජගත කරන නිර්මාණයකට දායක වෙන්න ලැබීම නිසා මටත් මේක විශේෂයි.
දරුවෙක් ලැබෙන්න ඉන්න අවධියේ වගේම දරුවා ලැබුණු පසු අවධියේත් මව ගැන විශේෂ අවධානයක් යොමු කළ යුතුයි කියන එක නේද මෙයින් කියවෙන්නේ?
ඔව්. දරුවා ලැබුණට පස්සේත් මවට අවධානය දිය යුතුයි කියන එක වගේම ඒ අවධානය ගිලිහී යෑමම තමයි මේ වගේ තත්ත්වයක් ඇතිවෙන්න හේතු වෙන්නේ. මේක ජීවවිද්‍යාත්මකව සිදුවන දෙයක් වුණත් ඒ මව වටා ඉන්න අයගේ සංවේදී හැසිරීමත් එක්ක ඒ මොහොතේ සිදුවන රසායනික අසමතුලිතතාව යම් මට්ටමකට පාලනය කරන්න පුළුවන්. මවක් ෙවනවා කියන්නේ ලොකු ක්‍රියාපටිපාටියක්. ඉර්තු ටෙලි නිර්මාණය හරහා අපි ඒ පුංචි පුංචි ඩීටේල් අරන් ඇවිල්ල තියෙනවා. එක පුංචි වචනයක් වුණත් ඇති ඒ මොහොතේ ඒ මවගේ හිත බිඳෙන්න. ඒ කාලය සාමාන්‍ය කාලයක් නොවන බව අපි පිළිගත යුතුම වෙනවා. ඒ පිළිගැනීමයි වැදගත්. ඒ අම්මා ඒ මොහොතේ බලාපොරොත්තු වෙන්නෙත් ඒ පිළිගැනීමමයි. ඒ වෙලාවේ දරුවට අවධානය දිය යුතු වගේම දරුවාගේ යහපත වෙනුවෙන් මව යහපත් මානසිකත්වයක හිටිය යුතුමයි. තමන්ගේ ශරීරය ලස්සනට තියාගෙන ඉන්න කෙල්ලෙක් දරුවා ලැබෙන්න ඉන්න කාලය තුළ ඒ හැමදේම අත්හරිනවා. එතැනදි අනෙක් හැමෝම ඇය කලින් හිටපු තත්ත්වයට පත්වෙන්න උදවු කළ යුතුයි. ඒ පුංචි කාරණා ගැන නැවත වතාවක් හිතලා බලන්න ඉර්තු ඇතුළේ ඉඩක් හදනවා.
ඉර්තු කියන නම වගේම ලෝගෝ එකේත් විශේෂත්වයක් තියෙනවා නේද?
අපි ජීවිතේ පහුකරන එක එක ඉර්තු තියෙනවා. දරුවෙක් ලැබෙනවා කියන්නෙත් ජීවිතයේ එක ඉර්තුවක්. කතාවේ ලෝගෝ එක ගත්තත් විශේෂත්වයක් තියෙනවා. ‘ඉ’ අකුර ඇතුළෙ පෙන්නන්නේ වැදෑමහ. දරුවා සහ මව අතර ඔය සම්බන්ධය ගලිවුණහම තමයි ඔය කියන රසායනික අසමතුලිතතාව ඇති වෙන්නේ. ඒක ජීවය පවත්වා ගැනීමට සොබාදහමෙන් ලැබුණු දෙයක්. ඒ හරහා ඇති වන ශාරීරික සංකූලතා තමයි මානසික සංකූලතා බවට පත්වෙන්නේ. එයයි අප තේරුම් ගත යුතු වන්නේ. ඒ කාලය ඒ අම්මාගේ හිත ඇතුළේ තැන්පත් වෙලා තියෙනවා කියන එක ලැබෙන කමෙන්ට්ස් වලින් මට පැහැදිලි වෙනවා. ඒක ඇගේ ඉදිරි ජීවිත කාලෙටම බලපානවා විතරක් නෙවෙයි දන්නෙම නැතුව පවුල් ජීවිතේටත් බලපානවා. මෙතැනදි කවුද හරි, කවුද වැරදි කියන එක නෙවෙයි සෙවිය යුත්තේ. අපි හැමෝම ඉන්නේ මානසික අවපීඩනයක. නමුත් අපිට වඩා දරුවෙක් බිහිකරපු කාන්තාවක් පීඩනයට ලක්වෙනවා. ඇය ශාරීරිකවත් වෙහෙසකට පත්වෙනවා විපර්යාසයකට පත්වෙනවා. ඒ නිසාම අනිත් අයගේ පීඩනය ඇය පිටින් යැවීම නොකළ යුතුයි කියන එකයි මෙතැනදි තේරුම් ගත යුත්තේ.
මෙය සෘජුව හෝ වක්‍රාකාරව දරුවාගේ ජිවිතයටත් බලපානවා නේද?
අනිවාර්යයෙන්ම. ඊට සමාජයේ ඕනෑතරම් උදාහරණ තියෙනවා. තමන්ට කවුරුත් නෑ කියල දැනුණට පස්සේ ඒ තත්ත්වය ඇති වෙන්න පුළුවන්. අපි සංස්කෘතික රාමුවක් ඇතුළේ ජීවත් වුණත් අපි මේ ලෝකෙට ඇවිත් තියෙන්නේ තනිව ගොඩනැඟෙන්න. ශිෂ්ටාචාරයෙන් තමයි අපිව මේ වගේ සංස්කෘතික රාමුවක් ඇතුළට දාන්නේ. නමුත් මිනිසා ජීවවිද්‍යාත්මකව හැදිලා තියෙන විදිහ ඊට වෙනස්. මේ කියන රසායනික අසමතුලිතතාව සිදුවුණාට පස්සේ අපිව කඩා වැඩෙන හැම මොහොතෙම ගොඩක් වෙලාවට අපි අපිවමයි තෝර ගන්නේ. ඒකම තමයි මේ කතාවෙන් කියවෙන්නේ.
තාරු හරහා ඔබ ලබපු අත්දැකීම බෙදාගැනීම අද සමාජයේ තවත් කෙනකුට උදව්වක් නේද?
ඇත්තම කිව්වොත් මේ තත්ත්වයට පත්වුණු කෙනෙකුට එක්තරා මට්ටමකදී ඖෂධ වලින් වගේම, එක්තරා මට්ටමකදී තෙරපිවලින් වගේම එක්තරා මට්ටමකදී උපදේශනය මඟින් මේ තත්ත්වයෙන් ගොඩඑන්න පුළුවන්. අපි ඒ තත්ත්වය හරියටම හඳුනාගැනීමයි කළ යුත්තේ. ඒ සඳහා ඇයට වටේ පිටේ හැමෝගෙම උදවු ඕන.
තාරුගේ චරිතය සාර්ථක කරගන්න ‘ඉර්තු’ කණ්ඩායමෙන් ලැබුණු සහයෝගය කොහොමද?
මම සංගීත් එක්ක වැඩ කළ පළමු අවස්ථාව. ඔහුගෙන් ලොකු සහයෝගයක් ලැබුණා. ඒ වගේම සරත් කොතලාවල අයියා ගැන කියන්නම ඕන. මට ස්ක්‍රීන් එකේ ලැබුණු හොඳම තාත්තා. ඒ තරමටම දැනුණා වගේම ප්ලේ වුණා. ඊට අමතරව උදයන්ති අක්කා සහ නිරෝෂා අක්කාගෙනුත් ලොකු සහයෝගයක් ලැබුණා. මං මෙතැනදි ලක්ෂාන් අයියගෙන් දැක්ක විශේෂත්වය තමයි පොඩි පොඩි කැරැක්ටර්ස්වලටත් වෘත්තීය රංගන ශිල්පීන් යොදාගැනීමෙන් නිර්මාණය සාර්ථක කරගත්තා වගේම කාලයත් ගොඩාක් ඉතිරි කරගත්තා.
